Hiç yoktan iyi…! (Better than nothing…!)

Kaza, Eylül 2018’de meydana gelmişti…; bir helikopter Bostancı açıklarında denize düşmüş, helikopterde bulunan iki kişiden biri hayatını kaybetmişti…

Meydana gelen bu kazanın üzerinden iki yıl geçti… İki yıl demek…, büyük uçak kazası inceleme süresi üst sınırı demek… Gelişen teknoloji ile uçak kazalarının çok daha kısa sürede sonuçlandırılması mümkün olabilmekte…; tabi…, bu süre ‘başka amaçla’ kullanılmak istenmezse…!

Normal şartlarda, bu kaza incelemesinin çoktan sonuçlandırılmış olması gerekirdi… (Silahlı Kuvvetler Havacılığında meydana gelen kazalar çok daha kısa sürelerde sonuçlandırılmakta…; Yönergelerin de gereği olarak…)

Kazaya uğrayan bu helikopterde, Pilotun yanında, bir İş İnsanı da bulunmaktaydı… Bu kazanın incelenmesi ile ilgili olarak hazırlanan Rapor sonunda yayımlanmış…!

Bu kazayla ilgili olarak, Basında yer alan bir haberde, ilginç sayılabilecek bir husus duyuruldu…: Bu habere göre, ‘Yolcu Kaptan Pilot koltuğunda oturmaktaydı ve emniyet kemerini takmamıştı… Helikopteri de, muhtemelen, Yolcu kullanmaktaydı…’ ! Raporda, ayrıca, bu kazanın ‘İnsan faktörü’ sebebiyle meydana gelmiş olduğu belirtilmiş… Kazaya sebep olabilecek helikopter-ilişkili bir aksaklık/eksiklik belirlenmemiş… (Şüphesiz, bu Rapora ulaşma imkanımız yok… Ulaşıp, detaylı incelemek isterdik…)

Bu habere göre, hazırlanan Raporda, ayrıca, ‘Durumsal Farkındalık Kaybının’ (situational awareness lost) bu kazanın meydana gelmesine katkıda bulunduğu da vurgulanmış…Daha önceki haberlerde yer alan: Helikoptere yıldırım çarpması’ iddiasının da teyid edilemediği hususu bu Raporda belirtilmiş…Bu kazada hayatını kaybeden ‘Patron/Yolcu’ da Özel Pilot Lisansına sahip bir Pilotmuş, ancak, Lisans Geçerlilik Süresi dolmuş imiş…!

*

Kaynak habere bakılırsa, helikopterin sahibi ve geçerliliğini yitirmiş olsa da, Pilot Lisansına sahip olan bir ‘Patron’, ‘bugün helikopteri ben uçuracağım’ demiş görünüyor…; Pilotun (ve bölgedeki diğer-olası-insanların) da hayatını riske atarak…!

*

Hazırlanan bu raporun bir haber konusu yapılması ‘fena mı oldu’…?

Bir soru da, Havacılık Tıbbıyla ilgili ‘Kurultaylar’ düzenleyen (tıp, hukuk,…) uzmanlara…: Yaptığınız çalışmalarda ‘Hayatın Bu Gibi Gerçeklerini’ ne kadar ‘konu’ etmektesiniz…; Kaza İnceleme bilgilerinin Kamuoyuyla (ve zamanında) paylaşılması hususundaki ‘cılız’ mücadeleye ne kadar destek olmakta, katkı sağlamaktasınız…?

Biz, söylemimizi ısrarla sürdüreceğiz…: ‘Yen içinde saklanan kırık kollarla’ kazaları önleyemezsiniz…!

Yararlanılan Kaynak:

https://www.airporthaber.com/havacilik-haberleri/bostancidaki-helikopter-kazasi-kumanda-yolcudaydi.html

http://www.airkule.com/haber/KAZA-RAPORUNDA-SASIRTAN-DETAY/38025

‘Ölü’ bir yıldız göz kırpar mı …? (Astronomers see white dwarf switch on and off…!)


Beyaz Cüce (Temsil) (Kaynak: spacedaily.com)

Spacedaily.com’da 19 Ekim 2021’de yayımlanan bir haberde, ‘*ölü’ bir yıldızın göz kırptığı duyuruldu…!

*Astronomiyle ilgili haberler veren birçok sitede, patlayarak Beyaz Cüce’ye dönüşen yıldızlar ‘ölü’ olarak nitelenmekte…. Biz ise, Beyaz Cüce oluşumunun/durumunun bir yıldızın ‘ikinci yaşamı’ (emeklilik yaşamı !) olacağını beyan etmekteyiz… Haliyle, ölmemiş bir yıldız göz kırpabilir…!

Beyaz Cüceler, hem ‘beyaz’, hem de ‘cüce’ olan (bu hale gelen) yıldızlar… Beyaz olmaları, ışığının aldığı beyazımsı-renkten (bir prizma ile renklerine ayrıştırılabilen ışığın birleşik-rengi beyazdır; beyazımsıdır). Evlerimizde kullandığımız ampullerin ışığında bu renk farkını, sarının yanında beyazı kolayca ayırt edebiliriz… Beyaz Cücelerin ‘cüce’ olarak nitelenmeleri ise, gerçekleşen yıldız patlamasından sonra oluşan Beyaz Cücenin hacminin ve kütlesinin önceki yıldıza kıyasla (madde kaybederek) küçülmüş olmasından…

Başlangıçta, yeterince büyük yıldız, bünyesindeki hidrojeni nükleer bir reaksiyonla yakarak (yıldız ışıması) tükettiğinde, takibeden bir patlamadan (saçılmadan) sonra, Beyaz Cüce oluşur; geri kalan maddeyi toparlayarak…!

Astronomlar, 1400 ışık yılı uzaklıktaki böyle bir Beyaz Cücenin ışımasının periyodik olarak azalıp, arttığını belirledi… Sanki birisi, bu yıldızın ‘elektrik anahtarını’ açıp kapatmaktaydı…!

Bir yıldızın ışığındaki periyodik artışın, bu yıldızın çevresinden periyodik olarak madde emmesinden kaynaklanabildiği bir süredir bilinmekte…(Jüpitere bir kuyruklu yıldız/göktaşı çarptığında (gaz küresine daldığında) da bir anlamda (Dünya büyüklüğünde !) noktasal ışıma gerçekleşir…)

Astronomlar, bu belirli Beyaz Cücenin periyodik ışımasının, yörüngesinde dolanan başka bir yıldızdan (companion star) periyodik olarak madde emmesiyle ilişkili olabileceğini düşünüyor…

Bu yeni keşfi ilginç kılan husus, bu yıldızın periyodik ışımasının otuz dakikalık aralıklarla gerçekleşiyor olması…! Araştırmacılar, daha önce, Beyaz Cücelerde gözlenen bu periyodik ışımaların birçok gün veya ay süren aralıklarla gerçekleşebildiğini belirlemişlerdi…

Araştırmacılar, Beyaz Cücede gözlenen periyodik ışıma artışının, emdiği maddeye bağlı olağan bir durum olduğunu söylüyor… Ancak, yine periyodik olarak gerçekleşen ışıma azalmasının, bu yıldıza doğru gerçekleşen madde akışının periyodik olarak engellenmesinden kaynaklanıyor olabileceği, bunun da, Beyaz Cücenin manyetik alanındaki periyodik değişimden (magnetic gating) kaynaklanan bir durum/gelişme olabileceği düşünülüyor…!

Kısaca, Bilim İnsanları var oldukça yıldızlara (ve Beyaz Cücelere) rahat yok…!

Yararlanılan Kaynak:

https://www.spacedaily.com/reports/Astronomers_see_white_dwarf_switch_on_and_off_999.html

Bu defa bir MD-87 kazası…! (This time a MD-87 crash…!)

Güncelleme: 22.10.2021

Kalkış öncesi, uçağın sol motorundan koyu bir duman salınmış… Bu durum uçağın sol motorunda bir problem yaşandığına işaret…!

Aşağıdaki fotoğraftan, uçak arazide durduğunda sağ motorun (2. Nolu) halen çalışmakta olduğu ve eksoz gazının arka bölgedeki çimeni yaktığı görülüyor… Ancak, sol (1. No.lu) motorun arkasında benzer bir görüntü yok…!

Bu durum da, sol motorun sağ motor kadar güç üretmediği anlaşılıyor… Bu motor kalkış öncesi durdu veya durduruldu…!

Her iki motorda da Motor Frenleri (Thrust Reversers) kapalı (frenleme yapmıyor) pozisyonda…

Uçağın pistte bıraktığı tekerlek izlerinden sola doğru kaçış/kayış yaptığı (slide marks) görülüyor…

Meydana gelen bu kazada hayatını kaybedenlerin olmaması bir şans…

Pilotlar uçağın kalıkış rulesinin başında meydana gelen motor-ilişkili arızayı farkettiler ancak, kalkışa devam mı ettiler…? Bu (olası) arıza (motor stolu ?) yoksa dikkatlerinden mi kaçtı…? Kalkıştan vazgeçme kararı geç mi verildi…? Uçağın fazla uzun süren (önceki) bakım sürecinde eksik kalan bir şeyler mi olmuştu…?

Kaza İnceleyicilerinin cevaplaması gerekecek sorulardan…

…………………………………………………….

Bu kaza 19 Ekim 2021’de meydana geldi…; Waller County’de (Teksas/ABD), Houston Executive Airport’ta…!

İçinde üç kişilik uçuş ekibi ve biri çocuk, 18 yolcu bulunan MD-87 tipi bir uçak, kalkışını başarıyla gerçekleştiremedi ve/veya pistte başarıyla durdurulamadı… Pistin sonundaki güvenlik çitini yıkarak toprak araziye çıkan uçak, elektrik direğine de çarparak parçalandı ve yandı…Meydana gelen bu kazada hayatını kaybeden olmadı…

Bu kazaya ait enkaz videosundan da görüleceği gibi, uçağın kuyruk bölgesindeki iki motorunun fren panelleri açık değil…; sanki, sistem arıza yaparak açılmamış veya pilotlar bu sistemi açmayı unutmuş gibi…! (Bu tespit Blancolirio.com’dan)

Bir iş insanına ait olan bu özel uçak ile bir ‘Baseball’ maçına gidilmekteydi…

Yararlanılan Kaynak:

https://www.independent.co.uk/news/world/americas/texas-plane-crash-houston-today-b1941318.html

‘Teğet (mi) geçecek’…? (Will they pass too close…?)

İç Basınımızın birinde yayımlanan bir haber böyleydi….

NASA demiş…; ‘*Teğet’ geçecekmiş…

(‘*Teğet geçecek’ ifadesini, Türkçeden Türkçeye (!) ‘adeta sıyırarak geçecek’ olarak çevirebiliriz…; yani, çok yakından geçecek…)

Peki, gerçek böyle mi ?

NASA’nın orijinal haberini aramadan, söyleyebiliriz…: Hayır, öyle olmayacak…; öyle geçmeyecek…! Ayrıca, bizim bildiğimiz NASA böyle bir haber de yapmaz…

Aksi doğru olsaydı, tüm İç/Dış basın, 7 gün / 24 Saat bu haberi geçerdi… Şöyle korunun…, böyle korunun deyerek…!

NASA, bu gök cisimleri Dünyanın ‘yakınından’ geçiyor olsa da, yine de, aradaki mesafenin yeterince büyük olduğunu da vurgulamış… Bu gök cisimlerinin Dünyaya yaklaşmaları, mevcut izleme sistemi ile, olabildiğince yakından izlenmekte…

Bu bahsedilen göktaşlarından (boyu bir kilometreden küçük olanlara göktaşı demekteyiz !) biri olan ve boyu 170 metre kadar olan 2021 SM3, önceki Cuma günü, Dünyanın 6 milyon kilometre kadar yakınından geçti… (Dünya-Ay mesafesinin onbeş katı kadar bir mesafe…)

Bu gök cisimlerinden olan ve boyunun 6-15 metre kadar olabileceği ölçülen/hesaplanan 2021 TJ15, önceki Cumartesi günü, Dünyanın 400,000 kilometre kadar yakınından geçti…Bu mesafe kabaca Ay’ın Dünyaya olan mesafesiydi… Kısaca, Dünyaya çarpma olasılığı mevcut değildi…

2004 UE olarak kaydedilen bir başkası ise 400 metre kadar boyda ve Dünyanın yakınından 13 Kasım günü geçmesi bekleniyor… Bu ‘yakın’ geçişi 4 milyon kilometre kadar uzaktan olacak… (Dünya-Ay mesafesinin onbir katı kadar bir mesafe…)

*

Peki…, Bizim (Bazı) Basınımız (ve zaman zaman da, bazı, Dış basın) bu göktaşlarını Dünyaya neden ‘teğet’ geçirmekte…; bu haberleri neden böyle vermekte…?

a. Okuyucuya yeterince saygısı olmadığından…

b. Kendisine/Mesleğine yeterince saygısı olmadığından…

c. ‘Bu (yayın organı)… Basın Ahlâk Yasasına Uyar…’ düsturunu/taahhüdünü çoktan unuttuğundan…

d. Patronuna: ‘Bu kadar maaşa, ancak, bu kadar (kaliteli) Haber yazılır…’ mesajını vermek istediğinden…

e. …

Yararlanılan Kaynak:

https://abcnews.go.com/International/massive-asteroids-whiz-past-earth-coming-weeks-including/story?id=80601381

Kalkışta motor yangını…! (JAL Boeing 777 suffers engine failure after take-off…!)

(Kaynak: samchui.com)

Catarina Madureira’nın samchui.com’da 16 Ekim 2021’de yayımlanan haberinde, 15 Ekim 2021 günü, Japonya Hava Yollarına ait, JA740J Tescil Numaralı (Uçağın ‘Kuyruğu’ tescil edilmez…, kendisi tescil edilir…!) bir Boeing 777-300’ün sağ motorunda, kalkışı takiben, yangın başladığı ve uçağın, yakıt harcamak için havada yarım saat kadar dolaştıktan sonra, başarılı bir iniş gerçekleştirildiği duyuruldu…! Bu uçak, JL15 Uçuş Numarasıyla, Los Angeles Uluslararası Havaaalanından Tokyo Haneda’ya gitmek üzere havalanmıştı… Pilotlar uçağı kalkışından 45 dakika sonra aynı Havaalanına başarıyla indirdi…

*

Yakıt depoları tam dolu olarak havalanan bir uçağın (bu yüküyle) piste indirilmesi risklidir… Ancak, motor yangını meydana gelen bir uçağın uzun süre uçurulması da risklidir…; yüksek ısıya maruz kalacak kanat yapısı kolay bir şekilde hasarlanabilir…!

Neyse ki, yaşanan bu kazada (ki, bu bir kazadır) Yolcular ve Uçuş Ekibi şanslıydı…Pilotlar, havada yakıt boşaltma-uçuşu kararından önce, yanan (ve durdurulan) sağ motorun durumunu/yarattığı riski yeterince gözlemiş olmalı…

Yararlanılan Kaynaklar:

http://avherald.com/h?article=4eec2f56&opt=0

Meteorit…yatak odasında…! (Meteorite crash-lands in woman’s bed…!)

(Video’daki (yatak odası hariç) bazı görüntüler başka bir göktaşına ait…gibi göründü…!)

Mindy Weisberg’in livescience.com’da 15 Ekim 2021’de yayımlanan haberinde, Kanada’da, bir kadının yatak odasına bir meteoritin düştüğü duyuruldu…! Meydana gelen bu olayda kadın yaralanmadı…

Golden’de (British Columbia) 3 Ekim 2021’de meydana gelen bu olayda, evin çatısını delerek düşen bu gök taşı, haliyle, kadını biraz korkuttu…!

Avuç içi büyüklüğündeki bu göktaşının 1.3 Kg kadar olduğu ölçüldü…

*

30 Kasım 1954’te de, Sylacauga’da (Alabama, ABD) yaşayan bir kadının üzerine, evde uyurken, 3.8 Kg gelen bir göktaşı düşmüş ve kadının karın bölgesinden hafif şekilde yaralanmasına sebep olmuştu…! Bu göktaşı, evdeki başka eşyaya çarptıktan sonra, sekerek, bu kadına yönelmişti…

Yararlanılan Kaynaklar:

https://www.livescience.com/meteorite-near-miss-bedroom-canada#:~:text=Ruth%20Hamilton%2C%20a%20resident%20of,Victoria%20News%20on%20Oct.%208.