Vatandaşı…’Aptal’ yerine koymak…! (Putting the World Community as ‘Stupid’…!)

ABD Hava Sahasına giren ve Çin’e ait olduğu ileri sürülen bir ‘Casus Balon’ bu hafta, ‘Dünya-çapında bir haber’ yapıldı…

Çasusluk amacıyla bir ‘Balon’ uçurulması-bize göre-fazla riskli bir seçenek… Böyle bir balonda mevcut olacak ‘Casusluk Ekipmanı’ (!) ABD’nin gelişmiş, Uzayı İzleme ve Hava Savunma Sistemi için, nispeten kolay bir hedef olmalı…! Nitekim bu balon-bir şekilde-yakalandı…

Çin, mevcut uzay teknolojisiyle, ABD topraklarındaki askeri hedeflerini çok daha etkili bir şekilde izliyor olmalı…

Peki…, bu ‘Balon Olayı’ neden bu kadar büyütüldü…? Bu Balonun arkasındaki gerçek ‘Balon’ ne olabilir…?

Bilindiği üzere, ABD Başkanı BIDEN, seçildiği günden beri, yaşının da etkisiyle, beklenen performansı gösterememekte…! Sancılı Senato seçimi-sürecinden sonra, son dönemde, evlerinde yakalanan ‘Gizli-nitelikli Belgeler’ de, onun karizmasının biraz daha çizilmesine yol açtı…

Görünen o ki, Çin, gönderdiği ‘Balon’la BIDEN’e bir ‘Hayat Öpücüğü’ verdi…; en azından, gündem değiştirecek, ABD Kamuoyunu birkaç gün oyalayacak şekilde…

Haliyle, BIDEN’in ‘Teksas’ta Petrol Bulunduğunu’ duyurması, bizdeki kadar, etki yapamazdı…!

Yine de, BIDEN, bize göre, bu ‘Balon Olayından’ da biraz yara aldı…; verdiği ‘Hemen Düşürün’ emri, gerekçesi ne olursa olsun, anında uygulanmayarak…! (Böyle bir emrin ‘Pat…’ diye verilmiş olması da…, ‘…ama Sayın Başkan…’ denilerek uygulanmasının geciktirilmesi de sorgulanmalı…)

*

‘Soğuk Savaş’ döneminde ABD ve Sovyetler, birbirinin gelişmiş havacılık/uzay ekipmanını (en azından parçalarını) ele geçirmek için bir yarış içindeydi…; tabir yerindeyse, bu konuda ‘birbirinin külüne muhtaçtı’… Holywood da, çektiği filmlerle, bu ‘furyaya’ katılmıştı…

*

Böyle bir Balon, neden kontrollu bir şekilde düşürülmedi de, enkazının ele geçirilmesi daha zahmetli/riskli olacak şekilde, kara-Amerikası’nı terketmesi, denize ulaşması beklendi… ABD Ordusunun, ‘Ülke Güvenliğini Korumak’ amacıyla bu yolu seçmiş olması … pek inandırıcı görünmedi…!

Belki, bu Balonun ABD Hava Sahasında birkaç gün uçması, Kamuoyunu meşgul etmesi bağlamında daha hayırlı olacaktı…! Neticede, bu balonun ‘Etinden de…, sütünden de’…yararlanılmalıydı…!

Atmosferdeki hava akımlarına kapılarak, nispeten kontrolsuz bir şekilde, yol alan, atmosferdeki yüksekliği ortam sıcaklığına bağlı olarak (120,000-60,000 fit) büyük ölçüde değişebilen, böyle bir Balonla ‘İstihbarat Bilgisi’ ne kadar toplanabilir…?

Belki, bu Balona bağlanmış olduğu varsayılan ekipmanla, Başkan BIDEN’in evlerindeki ‘Gizli Kasalar’ görüntülenmek istenmekteydi…; bundan mı korkulmuştu…?

Böyle bir Balonun, kontrollu bir hasar verilerek, Kara üzerine indirilmesi ve üzerindeki (olası) Ekipmanın daha az hasarla ele geçirilmesi, herhalde, mümkündü… Bu yolun seçilmemiş olması, ABD Ordusunun yetenekleri üzerine de bazı kuşkuların doğmasına yol açtı… Böyle bir tecrübe fırsatı da kaçırılmış oldu…

Çin, ABD üzerine çok daha fazla Balon gönderse…yeridir…!

*

Böyle ‘Balonların’ Ülkelerin Hava Sahalarına girmesi, bazen, (Yönetimdekilerin bakışıyla) ‘Ülke Güvenliği’ açısından faydalı da olabilir… Acil ihtiyaç duyulan dönemlerde ‘Kamuoyunun Dikkatini’ belirli bir noktaya odaklamak için…

Gökyüzündeki ‘Balonlara’ bakmadan önce, etraftaki (olası diğer) ‘Balonlara’ bakmakta fayda var…

‘Kaçan Balon…Daha Büyük’…olabilir…!

Günün Seçimi

Atom-altı Parçacıkların ‘dönüşü’…? (Unbelievable’ Spinning Particles Probe Nature’s Most Mysterious Force…!)

'Unbelievable' Spinning Particles Probe Nature's Most Mysterious Force
Yeni bir araştırmaya göre, Güçlü Çekirdek Kuvvetinin içinde oluşan ‘mahalli dalgalanmalar’ (local fluctuations) ‘Phi-Meson’ların (Gluon’la bağlanmış Quark-Anti Quark çifti) dönme (spin) eksenini etkileyebilir…Kaynak: Brookhaven National Laboratory; scientificamerican.com)

Allison Parshal’ın scientificamerican.com’da 2 Şubat 2023’te yayımlanan haberinde, Güçlü Çekirdek Kuvveti ile ‘Phi-Meson’ ilişkisi üzerine yeni bir keşif duyuruldu…

Fizikçiler, bir süredir, tabiatta var olduğu ispatlanan dört Kuvvetten biri olan ‘Güçlü Çekirdek Kuvvetinin’ (Strong Nuclear Force) atom yapısını bir arada tuttuğunu söylüyor… Yeni olan şey, bu Kuvvetteki bölgesel dalgalanmaların belirlenmiş olması…!

Güçlü Çekirdek Kuvveti, Gluan’lar vasıtasıyla, maddenin temel yapı taşlarından olan Kuark’ları birleştirerek, atom çekirdeğindeki Proton’ları ve Nötron’ları oluşturur…

Tabiatta mevcut olan dört Kuvvetten en güçlüsü olan Güçlü Çekirdek Kuvveti, sadece, atom-altı parçacık mesafelerinde etkili olabilmekte… (Etkisi kütleçekimi/gravitasyon kuvveti gibi olsaydı, herhalde, parmağımızı dahi oynatamazdık…!)

Bilim İnsanları, bu Kuvvetin ‘gücüne’ ve önemine rağmen, etkisini gözlemenin ve davranışını matematiksel olarak tahmin etmenin, neredeyse, imkansız olduğunu söylüyor…

Brookhaven Ulusal Araştırma Laboratuvarındaki (Brookhaven National Laboratory; Long Island, ABD) bir grup araştırmacı, Güçlü Kuvveti anlamada bazı ipuçları yakaladıklarını söylüyor… Eğer araştırmacıların bulguları teyid edilebilirse, Güçlü çekirdek Kuvveti, etki bölgesi içinde ve kısa mesafelerde dalgalanmalar (fluctuations) yapmakta…! (Bu araştırma sonuçları NATURE Dergisinde OCAK 2023’te yayımlandı…)

Bu araştırmayı gerçekleştiren gruptan olan Aihong Tang, bu yeni keşfin, Güçlü Kuvvetin tabiatının anlaşılmasına başka bir ‘bakış’ getireceğini söylemiş…

Zengin Ülkeler, Güçlü Kuvvetin anlaşılabilmesi için, milyarlarca dolar harcayarak Parçacık Hızlandırıcıları inşa etmekte… ; atom-altı parçacıklar sahasında önemli gelişmeler de kaydedilmekte…

Son dönemde belirlenen bu parçacıklardan biri de Phi Meson… Üçer Kuark’tan oluşan Proton ve Nötron’dan farklı olarak, Meson’lar bir Kuark ve bir de Anti-Kuark’tan oluşur… Kuark’lar altı farklı özellikte (flavor) olurken, Phi Meson, aynı özellikteki (flavor) Kuark-Anti-Kuark çiftinden oluşur… Ona ‘Acayip’ (Starange) adı verildi…!

Araştırmacılar, parçacık çarpışmaları sürecinde, çarpışmanın hemen sonrasındaki anda, ortaya çıkan Kuark-Gluon ‘çorbasının’ (soup) momentumunun Phi Meson’ların dönmesine (spin polarızation) yol açıp açmadığını anlamak istedi… Bu olay/durum bazı başka (exotic) parçacıklarda gözlenmişti…Bu husus, Güçlü Kuvvetin görünen maddeyi nasıl oluşturduğunun anlaşılmasında önemliydi…

Gerçekleştirilen araştırmada, Phi Meson’ların Kuark-Gluon ‘Çorbası’ içinde, teorik beklentilerden/hesaplamalardan farklı bir seviyede ve şekilde, döndükleri belirlendi… İlk araştırma sonuçları 2017’de açıklanmıştı…

Elektromanyetik alanlar Phi Meson’ların dönmesini etkilemek için yetersiz kalırken, Güçlü Kuvvetin (hareket halindeki Kuark’ların ve Gluon’ların/yüklü parçacıkların) yarattığı alanlar (fields), çok daha güçlü olarak, Phi Meson’ların dönmesine yol açmaktaydı…

Araştırmacı Wang ve ekip arkadaşları, Phi Meson’ların kendilerinin yarattığı alanların içinde oluşan dalgalanmaların Meson’ların ‘spin-polarizasyonunu’ etkilediğini ileri sürdü…

Yararlanılan Kaynak:

https://www.scientificamerican.com/article/unbelievable-spinning-particles-probe-natures-most-mysterious-force/

A321’de ne yaşandı…? (What happened in the A321…?)

Olay…29 Ocak 2023’te meydana geldi…

THY’nin Bürüksel’e giden uçağının Hava Alanına yaklaşması esnasında, Pilotların Hava Trafik Kontroluyla iletişimi kesildi…!

Hvherald.com’da 3 Şubat 2023’te, bu konuda yayımlanan habere göre, TK-1941 uçuş numarasıyla uçuş yapılan, A321-300 tipindeki bu uçakta, uçağın 4000 fite alçalması esnasında, (ATC) Kuleyle Telsiz iletişimi kesildi…

Kule pilotları işitmekle birlikte, Pilotlar Kule’nin verdiği talimatları işitemedi…!

Bir süre endişe/sıkıntı yaşandıktan sonra, Pilotlar Kuleyle Yer (Guard) Frekansından iletişim yapabildi…ve, uçağı 25L pistine emniyetle indirebildiler…

Bu haberde, bu konuşmaları dinleyen bir ‘havacılık uzmanı’, Pilotların/Pilotun yaptığı konuşmaların ‘incredibly hectic, confused and very stressed …; furociously shouting ‘ olduğunu söylemiş…!

Uçağın pisti terketmesinden sonra, Follow Me aracı gelinceye kadar, uçak Taksi-Yolunda hareketsiz kalmış…!

Bu haberin altına yorum yazan bir (pilot) okuyucu, Türkiye’deki Hava Trafik Kontrollarıyla ve Uçuş Ekibiyle İngilizce iletişimin ‘notoriously difficult’ olduğunu söylemiş…!

Uçak, Bürüksel Havaalanında bir gece kaldıktan sonra eve dönmüş…

Bir başka okuyucu, ‘yaşanan bu olay incelenecek mi’…diye sormuş…!

*

Gerek ‘Yerli’ ve gerekse ‘Yabancı’ Pilot konuşmalarının ‘gereğinden fazla hızlı olduğu’ hususu uzun zamandır dikkatimizi çekmekte… Pilotların Telsiz-üzerinden iletişimlerinin cep telefonu görüşmeleri kadar net olmadığı da bir gerçek…

Hal böyleyken, işin içine bir de konuşanın/dinleyenin ‘aksanı’ girince-bize göre-iş daha da zorlaşmakta…

Her ne kadar, havadaki başka pilotların aynı andaki iletişim ihtiyaçları da dikkate alınarak, pilot-kule görüşmeleri (muhtemelen) hızlı yapılmakta ise de, bu hızın ‘iletişim kalitesini’ düşürdüğünü de (en azından, yaşanan bazı kaza kayıtlarına bakılarak) söylemek mümkün…

Bu konu Uçuş Emniyeti Toplantılarında hiç gündeme geliyor mu…; takip ediliyor mu…merak ediyoruz…!


Yararlanılan Kaynak:

http://avherald.com/h?article=504a4939&opt=0

Boeing’in başı ‘dertten’ kurtulamıyor…! (DELTA’ Boeing 767 … suffers…!)

30 Ocak 2023 günü, Delta Havayollarına ait bir Boeing 767-432ER’nin kanadında, uçuş esnasında, hasar meydana geldi…!

Paris-Charles de Gaulle Havaalanından New York Havaalanına gitmek üzere havalanan bu uçak, bir yolcu tarafından görüntülenen bu hasar sebebiyle geri döndürüldü…

Yararlanılan Kaynak:

https://aviation-safety.net/wikibase/307401

‘Enflasyon’… Dünyanın Çekirdeğinin dönüşünü de mi etkiledi…? (Can Core of the Earth return reverse…?)

Evrim Ağacı’ndan:

Geride bıraktığımız haftanın en popüler haberi, Dünya’nın çekirdeğinin dönüşünün durduğu ve hatta tam tersi yönde dönmeye başlamış olabileceğiyle ilgili birtakım haberlerdi. Nadide “basın”ımız tarafından tek bir cümleyle “Dünya’nın çekirdeği artık dönmüyor; hatta tersine dönmüş olabilir!” şeklinde verilen bu haber, sanki Dünya tarihinde bir ilk veya çok sıra dışı bir olay yaşanıyormuş gibi sunuldu ve “Ay artık kıyamet gelse de kopsak!” tarzı tuhaf bir mizah ve gerçeklik algısına sahip binlerce kişi tarafından paylaşıldı. Gelin kuru gürültünün ötesine geçip, ayaklarımızın altındaki çekirdekte neler olup bitiyor bir bakalım...’

C/2022 E3… en yakın konumda…! (Green comet C/2022 E3 (ZTF) is closest to Earth on Feb. 1…!)

C/2022 E3 (Kaynak: Bob Schiff; Danville, California, ABD)

Robert Lea, space.com’da yayımlanan haberinde, C/22 E3’ün, bugün, Dünyaya en yakın konumda olacağını hatırlattı…

Daha önce de duyurduğumuz üzere, bu kuyruklu yıldız (comet) 25,000 yıl süren geliş yolculuğunu tamamlayarak, yine 25,000 yıl sürecek dönüş yolculuğuna başladı… Eğer çıplak gözle görünebildiyse, daha önceki gelişinde onu Neandertal’ların görmüş olması gerekiyor…!

Bu gök cismi, halen, Dünyaya 42 milyon kilometre (Dünya-Güneş mesafesinin %28’i) kadar uzakta…

Bu gök cismi, halen, Küçük Ayı’ya (daha doğru ifadeyle Küçük Cezve; Little Dipper) yakın konumdaki yıldız takımı ‘Camelopardalis’ içinde yol almakta…

Gözlem için uygun zaman, sabaha karşı saat 03:00’dan itibaren…; Kuzey yönünde… Ufuk çizgisinin 50+ derece kadar yukarısında…

1-2 Şubat gecesinde görüneceği (yaklaşık) bölge… (Kaynak: TheSkyLive.com)

Bu kuyruklu yıldız, 5 Şubat gecesi Auriga Takımyıldızı içindeki yıldız Capella yakınında olacak…; 9-13 Şubat tarihleri arasında da Taurus takımyıldızı içinde görünecek olan Mars’ın yakınında…!

C/2022 E3 (ZTF), 12 Ocak 2023’te, Güneşe en yakın konumu olan, 160 milyon kilometre uzaktan geçti ve geri-yolculuğuna başladı…

Yararlanılan Kaynak:

https://www.space.com/comet-c2022-e3-ztf-closest-approach-feb-1