Trappist-1, yıldızının çok yakınından dolanan kayalık bir öte-gezegen. (Kaynak: NASA, ESA, CSA, J. Olmsted (STScI), T. P. Greene (NASA Ames), T. Bell (BAERI), E. Ducrot (CEA), P. Lagage (CEA))
Astronomlar, JWST (James Webb Space Telescope) verisini kullanarak, Yıldız Sistemi Trappist-1 üzerinde gerçekleştirdikleri analizlerden, bu sistemin ilk ve kayalık bir gezegeni olan Trappist-1b üzerinde bir atmosferin mevcut olmadığı sonucuna vardılar…
Astronomlar, gerçekte, bu gözlemlerden farklı (atmosferli) bir sonuç beklemekteydi… Haliyle, bir atmosferin mevcut olmaması, ‘sürekli bir yaşamın’ da mevcut olamaması demek…
‘Enseyi karartmak istemeyen’ astronomlar, bu yıldız-sisteminin yaşam umulabilecek altı gezegeninin daha mevcut olduğunu söylüyor…! (Umut… astronomun ekmeği…!)
JWST’nin MIRI (Mid-Infrared Instrument) ekipmanını kullanan araştırmacılar, Sistemin ilk (en yakın) gezegeni olan, Dünyanın 1.4 katı büyüklükteki, Trappist-1b’nin yüzey sıcaklığını ölçtüler…Bu gezegenin ‘gündüz-yüzünün’ sıcaklığı 230 santigrad derece kadardı… (Açıkta, kalın bir ‘Pizza’ pişirmek için uygun bir sıcaklık…!)
Astronomlar, bu seviyede yüksek bir sıcaklık ortamında gezegenin atmosferinin mevcut olamayacağını söylüyor…! (Ancak, bu görüş/beyan Venüs’teki durumla biraz çelişti…gibi…! Venüs’ün (gündüz) yüzey sıcaklığı 446 santigrad derece kadarken kalın bir atmosferi de mevcut…!)
Araştırmacılar, Trappist-1b ile yıldızının arasındaki mesafenin, Dünya-Güneş mesafesinin yüzdebiri kadar olduğunu söylüyor…; Merkür-Güneş arası mesafenin ise kırktabiri…!
Yıldız Trappist-1 Güneşten çok daha soluk bir yıldız olmasına rağmen, bu gezegen yıldızından Dünyanın Güneşten aldığı ışığın dört katını almakta…
JWST’nin başarısı, Dünyadan çok (40 milyon+ Işık Yılı…) uzakta bulunan öte-gezegenlerden dahi doğrudan (ışık) veri toplayabiliyor olması…
Trappist-1 Sisteminin diğer gezegenlerinden olan Trappist-1e, ‘-1f’ ve ‘-1g’nin, yüzeyinde sıvı su barındırabilir nitelikte olmaları sebebiyle, yaşam barındırma olasılıklarının henüz mevcut olduğu söyleniyor…
Güneş Sisteminden sonra en fazla incelenen yıldız-sistemi olan Trappist-1, 40 ışık yılı uzaklıkta… Bu sistemin yıldızı bir ‘Kızıl Cüce’ (Red Dwarf; M Dwarf)… Bu tip yıldızlar, (merkezindeki nükleer-soba’da) hidrojen yakabilen en küçük kütleli yıldızlar… ; kütleleri Güneşin kütlesinin 0.08-0.6 katı arasında değişmekte… Samanyolunda da en çok sayıda (Güneş-tipi yıldızların on katı) var olan yıldız tipi…
‘M-tipi’ yıldızların Dünya gibi kayalık-gezegene sahip olma olasılığı, diğer gezegen tiplerine kıyasla iki kat büyük…; NASA astronomu Greene böyle söylemiş…Bu durumda, Samanyolunda var olduğu hesaplanan, Dünya-büyüklüğünde kayalık gezegenlerin yüzde doksanbeşi Güneş gibi değil, Trappist-1 gibi küçük yıldızların etrafında dolanmakta… Trappist-1 sisteminin incelenmesi bu açıdan önemli…
Daha önce Hubble Uzay Teleskobuyla ve Spitzer Uzay Teleskobuyla gerçekleştirilen gözlemlerde, Trappist-1 Sisteminin herhangi bir gezegeninde atmosferin varlığı belirlenmemişti…
Greene, Trappist-1b’nin etrafını saran ve Güneş Sistemindeki gezegenlerde mevcut olan atmosferlerden farklı, ince bir atmosferin var olma olasılığının hâlâ mevcut olduğunu söylemiş…
Bekleyip… göreceğiz…!
Yararlanılan Kaynak:
https://www.space.com/james-webb-space-telescope-no-atmosphere-trappist-1-exoplanet
Yorum yazabilmek için oturum açmalısınız.